LITERATURA JEST W NAS

  Przedmowa do książki Pamięć i fantazja. Autobiografia Autor: Wojciech Wiercioch (Wydawnictwo Miniatura, Kraków 2011)     Od dzieciństwa marzyłem o życiu pełnym przygód i podróży, bogatym w wydarzenia, inspirujące spotkania… Wiedziałem, że jego ukoronowaniem, puentą będzie autobiografia… Zawsze przerażał mnie mętny strumień czasu, bezlitośnie pochłaniający każde zdarzenie, każde wspomnienie, każde marzenie, każde ludzkie istnienie. Miałem obsesję śmierci – lęk przed niebytem. Nie bałem się nawet najbardziej bezlitosnych i upokarzających przedśmiertnych cierpień – obawiałem się tego, że rozpłynę się w nicości. Nigdy nie potrafiłem zrozumieć fascynacji dążeniem do stanu nirwany; wolałem już krążyć po tym świecie w zaklętym kręgu kolejnych wcieleń (choćby jako dżdżownica czy jaszczurka). Myślałem: Jeśli kiedyś będę się musiał rozpłynąć jak mgła nad Nowym Targiem lub chmury nad Turbaczem – to jaki ma sens moje życie? Jeśli znów stanę się prochem ziemi – to wszystkie ...

DOWCIP I MĄDROŚĆ. Początek antologii na dobry początek przygody z naszymi antologiami   👀   👤  PTAH-HOTEP ok. 2450 r. p.n.e.; egipski wezyr, pisarz Przemawiaj tylko wtedy, gdy wiesz, że przesądzisz sprawę. J ak dobrze, kiedy syn stosuje się do słów ojca: doczeka sędziwego wieku . Człowiek mądry troszczy się o swego ducha, tak że dobrym staje się jeszcze na ziemi. Piękne słowo jest rzadsze niźli szmaragd, znaleźć go bowiem można i u niewolnic przy żarnach. Niech twoje serce będzie zatopione w sobie, niech usta twoje będą zaciśnięte i zamiary twoje przestają istnieć wobec wielmożów.   👤  MERI-KA-RE ok. 2200 r. p.n.e.; syn faraona Nikt nie zdoła podejść tego, kto ma sprawne serce. Wielki człowiek jest naprawdę wielki, jeśli jego wielcy ludzie są wielcy. Pojedynczy dzień ofiaruje siebie wieczności, godzina zaś oddziałuje na wypełnienie się przyszłości. 👤  AMEN-EM-HAT ok. 1962 r. p.n.e.; władca starożytnego Egiptu Nie m...

  MIĘDZY PRAWDĄ A ZMYŚLENIEM, UROJENIEM I KONFABULACJĄ, CZYLI OHYDA POLITYKI HISTORYCZNEJ   Fakty są kamyczkami przeznaczonymi do wykonania mozaiki. Reszta jest milczeniem, kontemplowaniem, kompozycją, konstruowaniem, syntezą:   „Zlepianie kamyczków faktologicznych odbywające się nie na polu obserwacji pisarza, ale w zaciszu jego pracowni, daje niespodziewanie rentę dodatkową. Jest to wartość syntezy, na którą nie stać obserwatorów relacjonujących kilka oderwanych faktów, każdy z osobna” (M. Wańkowicz).   Reszta jest wyobraźnią. A nawet fantazją. Pamięć i fantazja – oto recepta na książkę ficion i non fiction , ale to nie znaczy, że fikcja ma być pogrążaniem się w amnezji i konfabulacji. Zdarza się, że autor pisze powieść o jakiejś historycznej postaci, zastępując rzeczywistość zmyśleniem albo ukrytą tendencją i zakłamując prawdę historyczną. W tym miejscu nie mogę się powstrzymać – muszę dać przykład: niejaki Jean Pierre Luminet i jego Tajemnica Kopern...

  KOPERNIK – NUDZIARZ CZY HEROS?*     Edward O. Wilson twierdzi, że najwybitniejsze umysły w dziejach „żyły swoimi obsesjami; spalały się w środku. Umiały jednak także intuicyjnie korzystać z tego, co jest wrodzonym ludzkim darem, i wybierać istotne spostrzeżenia ze strumienia przyziemnych myśli, które wszystkim nam przepływają przez głowę. Mogły być obdarzone tylko trochę większym talentem, lecz ich twórcze dokonania wydawały się innym czymś jakościowo nowym. Wywarły na ludzkość trwały wpływ, który przyniósł im wiekopomną sławę, nie na skutek czarów czy Bożej łaski, ale dzięki przewadze w wykorzystywaniu umiejętności, które mniej utalentowani opanowali trochę gorzej. Nabrały dostatecznie dużej prędkości nośnej, by wzbić się ponad innymi”. By określić kogoś geniuszem, trzeba uwzględnić właściwe kryteria. Ważna jest uniwersalność wpływu na losy nauki czy sztuki oraz oryginalność, rewolucyjność dokonań, które można zasadnie przypisać danej osobie. Istotna jest równi...